قوز قرنيه يا
كراتوكونوس چيست؟
نازك شدن غير عادي و
پيشرونده ، دو طرفه ولي غير قرنيه در قسمت مركزي قرنيه را كه
باعث برآمده شدن تدريجي آن به سمت بيرون مي شود ، قوز قرنيه
يا كراتوكونوس مي گويند . در واقع قرنيه به شكل يك مخروط
كروي در مي آيد .
قوز قرنيه در
چه سني شايع مي باشد؟
اين بيماري در نوجوانان و
حدود سن بلوغ شروع شده و طي 8-7 سال پيشرفت كرده و بعد
تقريباً ثابت باقي مي ماند ، گرچه اين زمان ممكن است تغيير
كند . رشد و پيشرفت اين بيماري ممكن است ناگهاني يا تدريجي
باشد و معمولاً بين 10 تا 30 سالگي شايعتر از بعد از 30
سالگي مي باشد .
علائم قوز قرنيه چيست ؟
در مرحله نهفته بيماران هيچ
علامت باليني ظاهري ندارند ، جز اينكه تغييرات مكرري در
شماره عينك آنها پديد مي آيد كه به صورت نزديك بيني و
آستيگماتيسم منظم يا نامنظم متوسط تا شديد بروز مي كند .
علي رغم اينكه بيماري دو
طرفه است ولي ممكن است گاهي به شكل يك طرفه و يا دو طرفه
كاملاً غير يكسان بروز كند .
در كاهش ديدي كه با عينك به
سختي اصلاح مي شود يا قابل اصلاح نيست ، تشخيص كراتوكونوس
مورد ظن مي باشد . تغيير سريع ميزان آستيگماتيسم شماره عينك
بيماران نيز از مواردي است كه بايد به كراتوكونوس شك كرد .
در بيماراني كه دچار آستيگماتيسم نامنظم بدون هيچ سابقه
جراحي مي شوند ، اولين تشخيص قوز قرنيه يا كراتوكونوس مي
باشد .
علل قوز قرنيه چيست ؟
1- نقش اختلالات ارثي در قوز
قرنيه دقيقاً مشخص نشده است ، به طوريكه فقط در 7% بيماران
سابقه خانوادگي وجود دارد .
2- آسيب هاي ناشي از لنزهاي
سخت تماسي طي چند سال استفاده يا مالشهاي مكرر چشم به دنبال
بيماريهاي آلرژيك چشمي نيز در ايجاد اين بيماري احتمالاً نقش
دارد .
3- همراهي اين عارضه با
ساير بيماريهاي چشمي يا بيماريهاي عمومي نيز وجود دارد .
تشخيص :
در معاينه با دستگاهي به نام
اسليت لامپ توسط چشم پزشك ، كراتوكونوس در مراحل متوسط تا
پيشرفته قابل تشخيص است ، ولي در مراحل اوليه بيماري با
وسايلي چون كراتومتري و توپوگرافي (تعيين نقشه قرنيه ) ،
پاكي متري (تعيين ضخامت قرنيه ) ، مي توان قوز قرنيه را
تشخيص داد زيرا در كراتوكونوس يا قوز قرنيه ، قدرت قرنيه به
طور منظم يا نامنظم افزايش يافته و نقشه توپوگرافي قرنيه اين
مساله را تاييد مي كند و ضخامت قرنيه نيز به تدريج كاهش مي
يابد كه با پاكي متري مي توان آن را مشخص كرد .
درمان كراتوكونوس چيست ؟
در ابتدا ديد بيماران با
عينك اصلاح مي شود ، اما چنانچه آستيگماتيسم و نزديك بيني
بيماران بدتر شود ، ممكن است لنزهاي تماسي براي اصلاح عيوبي
كه با عينك قابل اصلاح نيست لازم باشد . اما ممكن است
استفاده از لنزهاي تماسي براي بيمار قابل تحمل نباشد يا با
لنز تماسي ديد بيمار اصلاح نشود كه تكنيكهاي جراحي در اين
موارد توصيه مي شود .
اصلاح ديد با لنزهاي تماسي
مبتني بر اصل خنثي كردن نامنظمي هاي قرنيه بوسيله لنز است .
موفقيت درمان قوز قرنيه يا كراتوكونوس چگونه است ؟
از سالها قبل عمل پيوند
قرنيه در اين بيماران انجام مي شد كه با موفقيت (شفافيت
قرنيه ) حدود 95% همراه است ، ولي حدود 10 تا 20% از بيماران
كراتوكونوس نيازمند عمل پيوند خواهند بود . پس از عمل قرنيه
، 60% بيماران نيازمند استفاده از لنزهاي تماسي جهت اصلاح
ديد خواهند بود و عود كراتوكونوس بعد از پيوند نيز بندرت رخ
مي دهد . در ضمن امكان پس زدن پيوند تا آخر عمر براي بيمار
باقي مي ماند ، لذا توجه به مسائل زير در سالهاي اخير در حال
افزايش است :
اقدامات جراحي ديگري نظير
اپي كراتوپلاستي ، رينگ داخل قرنيه ، گذاشتن لنز داخل چشمي و
در آوردن عدسي بيمار و كاشت لنز داخل چشمي و …